Edhe pse nuk është e njohur nga FIFA dhe UEFA, Kombëtarja Baske vazhdon të mbledhë një numër të madh tifozësh. Të shtunën, ajo fitoi 1-0 ndaj Venezuelës në miqësoren e luajtur në “San Mamés”, në Bilbao, ku ndeshjen e ndoqën 40.041 spektatorë.
Vendimin e takimit e dha Mikel Jauregizar i Athletic Bilbaos, i cili shënoi në minutën e 28-të. Në formacionin bask luajtën edhe futbollistë të njohur të futbollit spanjoll, mes tyre Kepa Arrizabalaga, Oihan Sancet dhe Igor Zubeldia. Vlera e përgjithshme e lojtarëve të përfaqësueses llogaritet rreth 134 milionë euro.
Përballja u organizua në kuadër të aktiviteteve për 90-vjetorin e krijimit të qeverisë së parë baske. Ajo lidhet gjithashtu me kërkesën që baskët kanë parashtruar prej dekadash: të drejtën për të përfaqësuar vendin e tyre në garat ndërkombëtare, një synim ende i parealizuar.
E njohur me emrin “Euskal Selekzioa”, skuadra administrohet nga Federata Baske e Futbollit, por nuk është pjesë e FIFA-s apo UEFA-s. Për pasojë, nuk mund të marrë pjesë në kualifikueset e Botërorit dhe Kampionatit Evropian, apo në Ligën e Kombeve, ndaj aktivizohet kryesisht në takime miqësore.
Statusi politik dhe juridik i Vendit Bask është pengesa kryesore për njohjen e përfaqësueses. Rajoni është komunitet autonom brenda Spanjës, ndërsa rregullat e futbollit ndërkombëtar përcaktojnë kushte të posaçme për anëtarësimin e federatave dhe shteteve në FIFA e UEFA. Baskët ende nuk e kanë siguruar këtë status, megjithëse në futboll ekzistojnë raste të veçanta historike, si Anglia, Skocia, Uellsi dhe Irlanda e Veriut.
Përpjekjet për t’u njohur vijojnë. Më 10 nëntor, Federata Baske e Futbollit hapi një procedurë të re pranë Këshillit të Lartë Spanjoll për Sport dhe njoftoi Federatën Spanjolle të Futbollit. Nisma mbështetet te një dispozitë e Ligjit Spanjoll të Sportit të vitit 2022, e cila u lejon shoqatave rajonale të marrin pjesë në aktivitete ndërkombëtare në rrethana të caktuara. Gjithsesi, njohja përfundimtare do të varet edhe nga rregulloret e FIFA-s dhe UEFA-s.
Një veçori e ekipit bask është se aty mund të luajnë futbollistë që kanë përfaqësuar më herët Spanjën. Takimet e tij nuk llogariten si ndeshje zyrtare ndërkombëtare sipas FIFA-s, ndaj nuk ndryshojnë të drejtën e lojtarëve për t’u aktivizuar për kombëtaren spanjolle.
Këtë e ilustron Kepa Arrizabalaga, i cili ishte pjesë e ekipit ndaj Venezuelës dhe ka luajtur 13 ndeshje për Spanjën. Aktivizimi me përfaqësuesen baske nuk ia heq mundësinë të luajë sërish për kombëtaren spanjolle.
Historia e futbollit bask nis të paktën në vitin 1915: atëherë përfaqësuesja luajti ndeshjen e saj të parë kundër Katalonjës dhe fitoi 6-1. Një kapitull i veçantë ishte viti 1937, gjatë Luftës Civile Spanjolle. Në atë periudhë, skuadra “Euskadi” zhvilloi ndeshje në Evropë dhe Amerikë, me synimin për të tërhequr vëmendjen ndërkombëtare ndaj situatës në Vendin Bask.
Vendi Bask shtrihet në tri provinca historike në veri të Spanjës: Álava, Bizkaia dhe Gipuzkoa. Bilbao, San Sebastiáni dhe Vitoria-Gasteiz janë disa nga qytetet e tij kryesore. Rajoni ka identitet të veçantë kulturor dhe gjuhën e vet, baskishten.
Në futboll, tradita vendase lidhet veçanërisht me Athletic Bilbao dhe Real Sociedad, klube që kanë ndikuar në formimin e futbollistëve të rajonit. Athletic Bilbao njihet posaçërisht për politikën e angazhimit të lojtarëve që kanë lidhje me Baskinë.
Për baskët, kjo skuadër përfaqëson më shumë se një ekip që luan miqësore: ajo është shenjë e identitetit kulturor dhe e përpjekjeve për përfaqësim në arenën ndërkombëtare. Interesimi i mbi 40 mijë tifozëve në “San Mamés” tregon se dëshira për ta ndjekur përfaqësuesen mbetet e fortë.
